Aşağıda vekaletname çıkarma, dava harç ve masrafları, yargılama süreleri ve apostil gibi konularda en sık karşılaşılan soruların yanıtları yer almaktadır.
1. Apostil Tasdiki Nedir? Ne İşe Yarar? Nasıl Yapılır?
Her devletin bağımsızlığı gereği hukuki kurumları farklıdır. Ancak günümüzde uluslararası işlemler sebebiyle kanunlar ihtilafını önlemek amacıyla 5 Ekim 1961 tarihli Lahey Sözleşmesi uygulanmaktadır.
Bu sözleşme ile akit ülke vatandaşlarının kendi ülkelerinde düzenlettikleri resmi belgeleri (vekaletname, doğum belgesi, diploma vb.) diğer üye ülkelerde doğrudan kullanabilmeleri sağlanır.
Türkiye'de Apostil Yetkili Makamları: Valilikler, kaymakamlıklar veya bunların yardımcıları ile Adliyelerde Adli Yargı Adalet Komisyonu Başkanlıklarıdır.
Bir Apostil Belgesinde Bulunması Gereken Şartlar:
- Ana başlığın Fransızca olarak «Apostille (Convention de La Haye du 5 Octobre 1961)» şeklinde yazılması zorunludur.
- Belgenin düzenlendiği ülkenin adı ve imzalayan yetkilinin adı/görevi.
- Belgeye basılan mührün ait olduğu makamın adı.
- Tasdik edildiği yer, tarih ve Apostil numarası.
- Apostili düzenleyen makamın mührü veya kaşesi ve imzası.
2. Dava Dilekçesinde Hangi Bilgiler Yer Almalıdır?
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) uyarınca dava dilekçesinde aşağıdaki hususlara mutlaka yer verilmelidir:
- Mahkemenin adı.
- Davacının adı, soyadı, T.C. kimlik numarası ve açık adresi.
- Davalı tarafın adı, soyadı (tüzel kişi ise ticaret unvanı) ve adresi.
- Davanın konusu ve varsa dava değeri (müddeabih).
- Davanın dayanağı olan vakıalar (olayların kronolojik özeti).
- İddia edilen her bir vakıanın hangi delillerle ispat edileceği (Delil Listesi).
- Dayanılan hukuki sebepler ve kanun maddeleri.
- Açık ve net talep sonucu (Sonuç ve İstem).
- Davacının veya vekilinin imzası.
3. Davalar Ortalama Ne Kadar Sürer?
Davanın süresi; uyuşmazlığın niteliğine, toplanacak delillerin kapsamına, bilirkişi raporu veya keşif gerekip gerekmediğine ve mahkemenin iş yüküne göre değişmektedir.
Adalet Bakanlığı'nın "Yargıda Hedef Süre" uygulaması kapsamında mahkemelere göre öngörülen ortalama süreler:
- Sulh Hukuk Mahkemeleri: 100 – 180 gün
- Aile Mahkemeleri (Boşanma/Nafaka): 150 – 300 gün
- İş Mahkemeleri (İşçi Alacakları / İşe İade): 300 – 450 gün
- Asliye Ticaret Mahkemeleri: 350 – 500 gün
- Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi: 400 – 600 gün
4. Dava Masraflarını ve Vekalet Ücretini Geri Alabilir miyim?
Davayı kazandığınız takdirde mahkeme; peşin yatırılan harçlar, tebligat, bilirkişi ve keşif gibi tüm yargılama giderlerinin haksız çıkan karşı taraftan alınarak davacıya ödenmesine hükmeder.
Ayrıca Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi (AAÜT) gereğince karşı tarafa yükletilen kanuni vekalet ücreti de davanın sonunda karara bağlanır.
Not: Davaya hazırlık için yapılan şahsi masraflar (ulaşım, özel danışmanlık vb.) yargılama gideri kapsamında geri talep edilemez.
5. Davalı Taraf Mahkemeye Gelmezse Ne Olur?
Savunma hakkı anayasal bir haktır. Mahkeme dava dilekçesini davalıya usulüne uygun şekilde tebliğ eder. Davalı taraf geçerli bir mazeret bildirmeksizin duruşmaya gelmezse veya cevap dilekçesi vermezse:
- Davacının dava dilekçesinde ileri sürdüğü vakıaların tamamını inkâr etmiş sayılır.
- Duruşmada yapılan işlemlere itiraz edemez ve yokluğunda yargılamaya devam olunarak karar verilir.
- Kişilerin adres değiştirmesi halinde MERNİS adresine yapılan tebligat veya ilanen tebligat ile dava sürdürülür.
6. Mahkeme Hâkimi veya Personeli Bana Dava Konusunda Yardımcı Olur mu?
Hayır. Hâkimler ve mahkeme personeli tarafsızlık ilkesi gereğince kimseye hukuki danışmanlık yapamaz, dilekçenin nasıl yazılacağı veya hangi hakların talep edileceği konusunda yönlendirmede bulunamaz.
Mahkeme kalem personeli yalnızca harç yatırma, evrak teslim alma, duruşma günü bildirme gibi idari işlemlerde yardımcı olabilir. Hukuki hakların tespiti ve savunması yalnızca avukatlar tarafından yürütülür.
7. Avukatım Duruşmada Az Konuşuyor, Hâkimi Etkilemesi İçin Çok Konuşması Gerekmez mi?
Türk Hukuk Muhakemeleri Usulü'nde yazılı yargılama esastır. Hâkimler kararlarını duruşmadaki hitabetten ziyade, dosyaya sunulan dilekçelere, delillere, kanun maddelerine ve Yargıtay içtihatlarına göre verirler.
Avukatın iddia ve savunmalarını yazılı dilekçelerle ve delil listeleriyle eksiksiz sunması, duruşmada dakikalarca konuşmasından çok daha bağlayıcı, sağlıklı ve etkilidir.
8. Avukata Vekaletname Nasıl Çıkarılır?
Yurt içinde herhangi bir Notere, yurt dışında ise Türk Konsolosluklarına kimliğiniz ve avukatın adı-soyadı, baro sicil no ve adres bilgileri ile başvurarak vekaletname çıkarabilirsiniz.
Boşanma, taşınmaz alım-satımı ve şirket işlemleri gibi özel yetki gerektiren vekaletnamelerde 2 adet vesikalık fotoğraf gerekmektedir.
9. Avukatlık Ücreti Nasıl Belirlenir?
Avukatlık ücreti, Türkiye Barolar Birliği tarafından her yıl yayımlanan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi (AAÜT) taban alınarak, işin niteliği, dava konusu meblağ ve harcanacak mesaiye göre müvekkil ile avukat arasında serbestçe kararlaştırılır.
10. İdari Dava Açma Süresi Ne Kadardır?
İdari yargıda genel dava açma süresi Danıştay ve İdare Mahkemelerinde 60 gün, Vergi Mahkemelerinde ise 30 gündür. Bu süreler hak düşürücü nitelikte olup idari işlemin yazılı tebliğinden itibaren işlemeye başlar.
11. Anayasa Mahkemesi'ne Bireysel Başvuru Süresi Nedir?
Bireysel başvuru; temel hak ve özgürlüklerin ihlali iddiasıyla, olağan kanun yollarının (İstinaf ve Temyiz) tüketildiği tarihten veya nihai kararın tebliğ/öğrenilme tarihinden itibaren 30 gün içinde yapılmalıdır.